Nowe zasady przedawnienia należności składkowych

Od 20 lipca poszerzony zostaÅ‚ katalog przypadków wydÅ‚użajÄ…cych bieg terminu przedawnienia w odniesieniu do należnoÅ›ci skÅ‚adkowych. Dodatkowo zaczęły obowiÄ…zywać nowe zasady dotyczÄ…ce zwrotu i przedawnienia skÅ‚adek nienależnie opÅ‚aconych.
 
Zmiana przepisów to wynik wejÅ›cia w życie Ustawy z 28 kwietnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeÅ„ spoÅ‚ecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 5 lipca 2011 r. Nr 138, poz. 808). Zmiany dotyczÄ… art. 24 ustawy o systemie ubezpieczeÅ„ spoÅ‚ecznych, zarówno w kwestii przedawnienia należnoÅ›ci z tytuÅ‚u skÅ‚adek dochodzonych przez ZUS, jak i w zakresie odzyskiwania przez pÅ‚atników należnoÅ›ci z tytuÅ‚u nienależnie opÅ‚aconych skÅ‚adek.
 
W zakresie należnoÅ›ci dochodzonych przez ZakÅ‚ad UbezpieczeÅ„ SpoÅ‚ecznych nowelizacja wprowadza szerszy katalog przypadków, które zawieszajÄ… bieg przedawnienia. I tak, obok dotychczasowych przypadków, zawieszenie biegu terminu przedawnienia ma zastosowanie w przypadku decyzji ustalajÄ…cych obowiÄ…zek podlegania ubezpieczeniom spoÅ‚ecznym, podstawÄ™ wymiaru skÅ‚adek oraz obowiÄ…zku opÅ‚acania skÅ‚adek na te ubezpieczenia. Zawieszenie biegnie od dnia wszczÄ™cia postÄ™powania do dnia uprawomocnienia decyzji. Zmianie ulega także bieg terminu przedawnienia w przypadku Å›mierci spadkodawcy. Dotychczas ulegaÅ‚ on zawieszeniu od dnia Å›mierci spadkodawcy do dnia uprawomocnienia siÄ™ postanowienia sÄ…du o stwierdzeniu nabycia spadku (nie dÅ‚użej niż do dnia, w którym upÅ‚ynęły 2 lata od Å›mierci spadkodawcy). Od 20 lipca 2011 r. bieg terminu przedawnienia ulega także zawieszeniu od dnia Å›mierci spadkodawcy do dnia zarejestrowania aktu poÅ›wiadczenia dziedziczenia (nie dÅ‚użej niż do dnia, w którym upÅ‚ynęły 2 lata od Å›mierci spadkodawcy).
 
W przypadku postÄ™powania w zakresie zwrotu nienależnie opÅ‚aconych skÅ‚adek nowelizacja wprowadza nowy próg kwotowy, od którego uzależniony jest obowiÄ…zek informacyjny ZUS. Do 19 lipca ZakÅ‚ad zawiadamiaÅ‚ pÅ‚atnika skÅ‚adek o kwocie nienależnie opÅ‚aconych skÅ‚adek, które mogÄ… być zwrócone, jeżeli kwota ta byÅ‚a wyższa od 5 proc. najniższego wynagrodzenia. Teraz ZUS ma obowiÄ…zek wysÅ‚ać zawiadomienie w przypadku, gdy suma nienależnie opÅ‚aconych skÅ‚adek jest wyższa niż koszty upomnienia w postÄ™powaniu egzekucyjnym (obecnie 8,80 zÅ‚). Zlikwidowana zostaÅ‚a przy tym konieczność wystÄ…pienia z wnioskiem o zwrot nienależnie opÅ‚aconych skÅ‚adek w ciÄ…gu 7 dni od otrzymania zawiadomienia z ZUS. PÅ‚atnika skÅ‚adek nie ograniczajÄ… obecnie w tej materii żadne terminy.
 
Zgodnie z nowymi przepisami nienależnie opłacone składki ulegają przedawnieniu po upływie 10 lat, licząc od dnia otrzymania zawiadomienia o kwocie nienależnie opłaconych składek lub po upływie 10 lat od opłacenia składek, w przypadku gdy ZUS nie zawiadomił o możliwej kwocie zwrotu. Bieg terminu przedawnienia jest zawieszany:

  • w przypadku wydania przez ZakÅ‚ad decyzji w sprawie nienależnie opÅ‚aconych skÅ‚adek - od dnia wszczÄ™cia postÄ™powania do dnia, w którym decyzja staÅ‚a siÄ™ prawomocna;
  • jeżeli wydanie decyzji w sprawie nienależnie opÅ‚aconych skÅ‚adek jest uzależnione od rozstrzygniÄ™cia zagadnienia wstÄ™pnego przez inny organ lub sÄ…d - do dnia, w którym decyzja innego organu staÅ‚a siÄ™ ostateczna lub uprawomocniÅ‚o siÄ™ orzeczenie sÄ…du (nie dÅ‚użej jednak niż na okres 2 lat);
  • od dnia Å›mierci spadkodawcy do dnia uprawomocnienia siÄ™ postanowienia sÄ…du o stwierdzeniu nabycia spadku lub zarejestrowania aktu poÅ›wiadczenia dziedziczenia, nie dÅ‚użej jednak niż do dnia, w którym upÅ‚ynęły 2 lata od Å›mierci spadkodawcy;
  • w przypadku wydania przez ZakÅ‚ad decyzji stwierdzajÄ…cej brak obowiÄ…zku podlegania ubezpieczeniom spoÅ‚ecznym lub obniżajÄ…cej podstawÄ™ wymiaru skÅ‚adek na te ubezpieczenia - od dnia wszczÄ™cia postÄ™powania do dnia, w którym decyzja staÅ‚a siÄ™ prawomocna.

Zmienione przepisy stosuje siÄ™ do wniosków o zwrot nienależnie opÅ‚aconych skÅ‚adek zÅ‚ożonych 20 lipca 2011 r. i później, natomiast do wniosków zÅ‚ożonych przed tym terminem zastosowanie majÄ… przepisy dotychczasowe.

 
ŹródÅ‚o:
ZUS